Oleg Hryszczenko zna Drohobycz, był tu kilka miesięcy, kiedy na początku wojny musiał opuścić Kijów. Zostawił już wtedy swój ślad, przy jednej z bocznych, ślepych odnóg ulicy Tarasa Szewczenki (czyli na rogu z ulicą Marii Zańkowieckiej) zrealizował w ramach Drugiej Jesieni 2022 cykl „Schronienie” na motywach tzw. fresków Brunona Schulza. Figury z schulzowskich malunków zostały powiększone na papierowym podłożu, wklejonym we wnęki ściany domu, symulujące zamurowane okna. Ponadto, jego plakat można było oglądać na ulicznej wystawie grupy Pictoric – ale o tym później.

Teraz pokazaliśmy cykl grafik cyfrowych przygotowanych przez Olega Hryszczenkę jako ilustracje do tomu wierszy Mariusza Olbromskiego „Przeminą dymy, rozkwitną róże. Wiersze o walczącej Ukrainie” (Norbertinum, Lublin 2023, polski przekład Wiery Meniok). Artysta zadbał, aby nie było wątpliwości, że to samoistny, zwarty ale i otwarty cykl: użył tożsamej stylistyki obrazowania, bliższej plakatowi niż rysunkowej ilustracji książkowej, oparty na plamie barwnej a nie na delikatnej kresce, zatem dobrze działającej poprzez skalę i format (zrobiliśmy wydruki 50x70 cm), wszystkie prace pod względem formalno-kolorystycznym są (stopniowo dokonującym się) złożeniem trzech barw.

Tematycznie i figuratywnie to prace syntetyczne, skompresowane, tytułowane prosto – „Kwiatek”, „Kościół”, „Korpus”, „Schulz”. Barwy przekazane są i przez płaszczyzny i poprzez sieci gestów – grubych i zapętlonych kreśleń, albo – dramatycznych zarysowań powierzchni barwnych.
Na formy z architektury nałożone są twarze, budowle i oblicza „grubo ciosane”. Taka stylistyka, artystycznie wypracowana i na swój sposób wyrafinowana, wywołuje niepokój, przekazuje doświadczenie wojny, traumy, zagrożenia, i coś jeszcze – angażuje widza, pobudza jego empatię.   

Na wernisaż Hryszczenko przywiózł szkice do tych grafik – i tak ujawnił kulisy warsztatu twórczego. Są to niewielkie rysunki czarnym tuszem albo flamastrem, wprawki, poszukiwania esencji motywu, jaki zostanie ostatecznie wykorzystany już jako grafika cyfrowa. Artysta powiedział, że cieszy go, gdy jego prace wędrują między ludźmi, dlatego z uśmiechem przekazał wydruki do kolekcji Muzeum Pokój Brunona Schulza i Stowarzyszenia Festiwal Brunona Schulza, aby mogły wędrować po wystawach. 

Oleg Hryszczenko pochodzi z Żytomierza (rocznik 1985), studiował w Kijowie w Narodowej Akademii Sztuk Pięknych i Architektury, gdzie teraz wykłada w katedrze grafiki. Jego domena to grafika, plakat, ilustracja książkowa, książka artystyczne, jak i działania instalacyjne w przestrzeni publicznej. Znany jest jako współzałożyciel klubu ilustratorów Pictoric, współpracownik wielu wydawnictw i galerii, organizator projektów artystycznych i kulturalno-edukacyjnych. Pictoric to platforma internetowa oraz społeczność ilustratorów i twórców, których swoją sztuką walczą z rosyjską agresją; jak się podkreśla - zbierają i tworzą ilustracje, plakaty i komiksy, aby wspierać Ukrainę i jej obywateli, przekazywać dokładne informacje i inspirować świat do walki o wolność i demokrację.

Sam Hryszczenko mówi: historia jest moją wielką pasją, dlatego większość moich projektów artystycznych przesiąknięta jest aluzjami i refleksjami na tematy historyczne. Inspiracje czerpie ze sztuki starożytnej jak i ukraińskiej sztuki naiwnej, wskazuje się, że jego prace nawiązują do stylu grawerowania, a zarazem – artysta swobodnie korzysta z technik cyfrowych.

Grzegorz Józefczuk

Galeria Szkoły Plastycznej, Drohobycz, ul. Iwana Franki 14, Oleg Hryszczenko (Kijów) „Dymy i róże”; wystawa SchulzFest 2024 czynna do 30 lipca 2024.

ZOBACZ:

https://sunseed-art.com/ua/artist/625d425f80e7b32d705d78cf/oleh-hryshchenko

https://www.facebook.com/Gryshchenkoo/